برند وسپا،یکی از برندهای کشوری که تو طراحی موتور سیکلت همیشه یکی از بهترینها بوده. تو این فصل میخوایم در مورد برند وسپا صحبت کنیم. موتورایی که از دلِ کوچه خیابونای این کشور میاد. برند وسپا ((Vespa که به زبان ایتالیایی به معنی زنبوره، به عنوان یه برند لوکس برای موتورای کلاسیکو هنری شناخته میشه. اولین محصول این برند، برمیگرده به سال ۱۹۴۶. اون زمان شرکت پیاجیو یه اسکوتر با بدنهی فولادی رنگ شده و ساختار یکپارچه طراحی کرد و همون ساختار هنوز هم ادامه داره. البته مثل هر برندی، Vespa و شرکت مادرش پیاجیو، داستانی برای خودشون دارن. بریم قصهی شکل گیری موتور وسپا رو مرور کنیم.
زنبوری از ویرانههای ایتالیا
بعد از جنگ جهانی دوم، توافقی بین متحدین و متفقین برای توقف جنگ شکل گرفت. ایتالیا هم با توجه به اون توافق، صنعت هواپیماسازی خودشو محدود کرد. پیاجیو که اون زمان تو حوزهی هوانوردی فعالیت میکرد، کارخونههاش عملا با بمبارون تبدیل به خرابه شده بود. اقتصاد ایتالیا فلج شدو جادهها هم به طور فاجعه باری چندان نمیشد ازشون استفاده کرد. مسیرهای تردد شهرها و خیابونا از بین رفته بودنو این نیاز وجود داشت که وسیلهای برای تردد ساخته بشه. روشی جدید که هم مدرن و هم مقرون بهصرفه باشه. اینجا بود که انریکو پسر رینالدو پیاجیو، بنیانگذار کمپانی، تصمیم گرفت که حوزهی فعالیتش تو هوانوردیو ترک کنه و وارد صنعت جدیدی بشه. صنعتی که بتونه نیاز کشور رو برطرف کنه.
طراحی اولیهی موتور وسپا
سال ۱۹۴۴، مهندسین Piaggio، رنزو اسپولتی و ویتوریو کازینی، موتوریو با یه بدنهی یکپارچه طراحی کردن. موتوری که شامل کنترلای نصبشده روی فرمون، سیستم هواخنک، چرخهایی با قطر کم و … بود. طراحا اسم این مدلو MP5 گذاشتن که البته به نام مستعار Paperino به معنی دونالد داک هم شناخته میشه. طرح اولیه اصلا به مزاج پیاجیو خوش نیومد و برای همین رفت سراغ فردی به نام Corradino D’Ascanio و برای طراحی اسکوتر جدید باهاش قرارداد بست.
طلوع زنبور ایتالیایی
دومین طراحی موتور برند وسپا به نام MP6 با نصب انجین اون کنار چرخ عقب معرفی شد. گیربکس این نسخه با استفاده از یه زنجیر، چرخ عقبو به حرکت درمیآورد و قاب یونیت اسپار با پنلهای فولادی، تنشهای موتور رو از بین میبرد. MP6 به غیر از ویژگیهایی که MP5 داشت به سیستم تعلیق یک طرفه در جلو، چرخهای قابل تنظیم و … مجهز شده بود. اینجا بود که انریکو پیاجیو فریاد زد گفت: “مثل یک زنبور به نظر میرسد!”
ثبت اختراع موتور وسپا
۲۳ آوریل ۱۹۴۶، پیاجیو حق اختراع یه موتور سیکلت با طراحی خاص خودش رو در دفتر مرکزی اختراعات فلورانس به ثبت رسوند. موتور وسپای اصلی، بهغیر از صندلی موتورسوار، یه صندلی هم برای ترکنشین داشت که میشد ازش به عنوان یه محفظه ذخیرهسازی هم استفاده کرد. اوایل موتورای وسپا به دلیل اینکه بدنهی یکپارچهای داشتن و قرار نبود که محتویات و قطعات به کار رفته دیده بشن، فضای خیلی زیادی رو اشغال میکردن و یکمم تو ذوق میزدن. به تدریج شکل و شمایل بهتری گرفتن و رسیدن به یه ساختار مشخص.
خاص شدن وسپا در جهان
از سال ۱۹۴۷ تا ۱۹۵۰، وسپا بیش از ۹۰ هزار اسکوتر فروخت. اما هنوز همهی مردم جهان وسپا رو نمیشناختن. تا اینکه سال ۱۹۵۲، بزرگترین تبلیغ فروش تا اون زمان، تو هالیوود رقم خورد. تعطیلات رومی با بازی آدری هپبورن و گرگوری پک، فیلمی بود که تو اون از وسپا رونمایی شد و باعث شد تا در همون سال، فروش موتورهای وسپا به بیش از ۱۰۰ هزار دستگاه برسه. البته هنرمندای دیگه مثل مارلون براندو، رابرت موریسون، دین مارتین و … هم تو معروفیت وسپا تاثیر زیادی گذاشتن. اینم از داستان برند وسپا یا همون زنبور ایتالیایی. بریم سراغ معرفی محصولاتش.
انواع موتورهای وسپا
پیاجیو در تمام سالهای فعالیتش، از یه ساختار مشخص تو روند طراحی موتورهای برند وسپا پیروی کرده و ماهیت زنبوری اونو تغییر نداده. میشه گفت ظاهر موتورهای جدیدش خیلی تفاوتی با مدلهای قدیمی نداره و بیشتر تغییرات، تو تکنولوژی به کار رفته در موتورهاس.
اسکوتر پریماورا
یکی از قدیمیترین موتورای وسپا، همین مدل پریماوراس. اولین نسخهی این مدل سال ۱۹۶۳ با یه انجین ۵۰ سیسی طراحی و به عنوان بادوامترین محصول این برند در دههی ۶۰ شناخته شد. طی سالای گذشته نسخههای مختلفی از پریماورا عرضه شد و در حال حاظرم ۷ نسخه با رنگبندیهای مختلفی از این موتور کلاسیک در سایت رسمی وسپا معرفی شده.
- Primavera 50
- Primavera S 50
- Primavera 125
- Primavera S 125
- Primavera 150
- Primavera S 150
- Primavera Elettrica
اسکوتر اسپرینت
پیاجیو این موتورسیکلتو به عنوان یه وسیلهی ورزشی و تفریحی عنوان کرده. مدلی که به گفتهی طراحانش، با داشتن ظاهری کلاسیک مجهز به ویژگیهای پیشرفته، هندلینگ خوب و ظرافت در ساخته. نسخههای جدید این موتور با نام اسپرینت اسپرت، در ۴تا نسخه و رنگبندیهای مختلف عرضه میشن.
- Sprint S 50
- Sprint S 125
- Sprint S 150
- Sprint S Elettrica
اسکوتر GTS
یکی دیگه از قدیمیترین و محبوبترین موتورهای وسپا، مدل GTS هست که از سال ۱۹۵۵ تا الان تولید میشه. اولین نسخه اون، از یه انجین ۱۵۰ سیسی و زین بلند بهره میبره و الان تو سایت اصلی وسپا، دو نسخهی ۱۲۵ و ۳۰۰ سیسی برای فروش وجود داره. البته نسخهی ۳۰۰ سیسی اون تو ایران با حجم ۲۵۰ سیسی عرضه میشه. پیاجیو یه مدل دیگه به عنوان نسخهی اسپرت GTSهم در حجمهای مختلف طراحی کرده.
- GTS 125
- GTS 300
- GTS Super 125
- GTS Super Sport 125
- GTS Super Tech 125
- GTS Super 300
- GTS Super Sport 300
- GTS Super Tech 300
اسکوتر GTV
یکی از پارامترایی که موتور GTV رو میشه از بقیه مدلا جدا کرد، طراحی چراغای اونه. چراغ جلو بهجای اینکه رو داشبورد فرمون باشه، روی گلگیر نصب شده و این مشخصهی بارز وسپا مدل جیتیوی هست. برعکس مدلایی که بالا گفتیم، این موتور فقط یه نسخهی ۳۰۰ سی سی داره که اونم فعلا تو سایت خود وسپا دوتا رنگ ازش موجوده.
اسکوتر 946 Dragon
خاصترین محصول وسپا، اسکوتر ۹۴۶ اژدهاس. پیاجیو این مدلو هر سال تو نسخههای محدودی تولید میکنه و عنوان موتورِ کلکسیونی رو بهش داده. تو کشورمون هم ۹۴۶ اژدها داریم اما خیلی گرونه. بیش از ۱ میلیارد باید برای خریدش هزینه کرد. این اژدهای کلکسیونی وسپا، ۲تا نسخهی ۱۲۵ و ۱۵۰ سیسی داره که رنگ قرمزش، بینهایت جذابههههه.
اسکوتر برقی التریکا
آخرین موتور وسپایی که میخوایم معرفی کنیم، از نوع برقی یا همون شارژیه. اسکوتر التریکا. طراحی ظاهریش دقیقا مثل مدلای بنزینیه که با باتری شارژی کار می کنه. سایزش، رنگبندیش و حتی جنس فلاپهاش هم همون طوریه. التریکا هم مثل بعضی از موتور سیکلتها تو چندتا نسخه عرضه میشه.
- Elettrica 25
- Elettrica 45
- Elettrica 70
البته این موتورایی که معرفی کردیم، محصولاتیِ که تو سایت خود وسپا موجوده و مسلماً محصولات بیشتری دارن. این طوری بگم که شرکتای تولید کننده، هر سال محصولاتشونو یا بهروز میکنن یا تو لیست توقف تولید قرار میدن.
موتورهای وسپا در ایران
یکی از مزیتای وسپا حجم موتورهاشِ که بیشترشون کمتر از ۲۵۰ سیسی هستن و این باعث شده که خیلی از مدلاش تو کشورمون وجود داره. اما خب وقتی حرف از موتور اصل و برند میشه، باید به قیمتش هم توجه کرد. کویر و کبیرموتور تو ایران شرکتایی هستن که وارد کننده وسایل نقلیهی موتور برند Vespa هستن.
وسپا کبیر موتور
کبیر نسبت به شرکت رقیبش کویر موتور، محصولات کمتری داره و کلاً دو مدل از موتورهای وسپا تو لیست فروشش هست. وسپا مدل SXL 150 و VXL 150، تنها مدلایی هستن که این مجموعه عرضه میکنه. جفت این موتورسیکلتا از یه انجین ۱۴۹ سیسی، تک سیلندر، ۴ زمانه و هوا خنک طراحی شدن. سیستم ترمزشون در جلو از نوع دیسکی ABS دار و عقب از نوع کاسهای. حداکثر سرعتشون هم ۹۰ کیلومتر و باکشونم ۵.۷ لیتر گنجایش سوخت داره.
وسپا کویر موتور
اما کویر تنوع موتورهای وسپاش خیلی زیاده. میشه گفت بیشتر محصولات این برند ایتالیایی رو داره. از ارزونترین مدل بگیر تا گرونترین اون که میشه ۹۴۶ اژدها. لیست محصولات Vespa کویر این پایین لیست شده واسه روز مبادا که کار واجب باهاشون داریم.
- Primavera Yacht Club 150
- Sprint S 150
- Sprint Super Notte 150
- V 150
- GTS Super Tech HPE 249
- Primavera 150
- Primavera S 150
- Primavera Touring 150
- GTS Super HPE 249
- GTS HPE 249
- 946 Dragon 150
- GTS Super Sport HPE 249
- Sprint 125
- Primavera Picnic 125
حرف آخر
اینم از داستان برند وسپا یا به قول پیاجیو، زنبور ایتالیایی. اگه شما از اون دسته افراد هنری و کلاسیک پسندید، موتورای Vespa بهترین گزینه برای شما هستن. موتور سیکلتهایی که گیربکسشون اتوماته، رانندگی باهاشون آسونه و خیلی هم باکلاسن. البته یه عیب هم دارن … مناسب افراد قد بلند نیست. چون خیلی جمع و جورن، زانوهای کسی که قدش بلنده به داشبورد موتور گیر میکنه اما در کل موتورسیکلت وسپا، یه اثر هنریه که از دل تمدن ایتالیا سر درآورده و سبک زندگی مردمشو به نمایش میذاره. الان که به پایان این فصل رسیدیم از فرصت استفاده کنیم برای یادآوری این مورد که سبک زندگی موتوری خیلی هیجانانگیزه اما ایمنی خودمون، دیگران و موتورسیکلتمون از تجربه سرعتو شتاب اهمیت بیشتری داره.





